Polskie Koleje Państwowe S.A. podpisały umowę z firmą, która zmodernizuje zabytkowy dworzec w Ząbkowicach. Prace, które rozpoczną się jeszcze latem, mają potrwać do połowy 2028 r.

Remont dworcowego budynku jest ważny dla miasta, bo przez lata stał zaniedbany, a znajduje się przy stacji, która obsługuje szereg połączeń i korzysta z niej wielu pasażerów. Zmodernizowany budynek będzie służył nie tylko podróżnym, bo znajdujące się w nim pomieszczenia zostaną również zaadaptowane na inne cele.

Klasyczna architektura, nowe funkcje

W ramach inwestycji obiekt przejdzie kompleksową metamorfozę z uwzględnieniem wytycznych Śląskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. Główny wyraz architektoniczny oraz bryła budynku pozostają bez zmian. Odnowiona zostanie natomiast  historyczna elewacja budynku oraz część zabytkowej stolarki okiennej i drzwiowej. Wykonawca przeprowadzi także prace związane z wymianą bądź wzmocnieniem obecnej konstrukcji budynku oraz wymianą instalacji sanitarnych, elektrycznych oraz teletechnicznych.

– Cieszę się, ponieważ realizacja tej inwestycji może się odbyć między innymi dzięki gwarancji ze strony miasta, jakie już w 2023 roku złożyliśmy kolei, że wynajmiemy od nich powierzchnię obiektu po zakończeniu prac. Był to niezbędny warunek postawiony przez PKP do podjęcia decyzji o przebudowie budynku – podkreśla Marcin Bazylak, prezydent miasta.

– Miasto zajmie w nim całe pierwsze piętro, m.in. z myślą o usługach publicznych i przestrzeni do spędzania czasu przez dzieci i młodzież. Podobny model sprawdził się już przy dworcu w Centrum, gdzie działa Dąbrowski Inkubator Przedsiębiorczości – dodaje.

Po przebudowie na parterze w centralnej części budynku dworca znajdzie się nowoczesna i funkcjonalna strefa obsługi podróżnych. Obejmie ona przestronny hol będący również poczekalnią, która wyposażona zostanie w siedziska dla pasażerów oraz nowe wyświetlacze przyjazdów i odjazdów pociągów. Dodatkowo w przestrzeni holu głównego przygotowane zostaną miejsca pod automaty z przekąskami i napojami oraz pod bankomat i biletomat. Komunikacja tej części budynku zostanie zapewniona poprzez nową strefę wejścia od strony miasta oraz wykorzystanie istniejącego wyjścia na perony. Na parterze budynku dodatkowo znajdzie się również pomieszczenie ochrony oraz ogólnodostępne toalety. W zachodniej części budynku na parterze będą lokale na wynajem, każde z osobnym wejściem z zewnątrz. Dodatkowo dla zapewnienia obsługi wyższych kondygnacji zaprojektowano nową centralną klatkę schodową z windą oraz przeprojektowano skrajną klatkę schodową.

Ważnym założeniem modernizacji dworca jest likwidacja barier architektonicznych i dostosowanie budynku do potrzeb osób z niepełnosprawnościami, seniorów oraz osób podróżujących z dziećmi czy dużym bagażem. Budynek zostanie wyposażony w nowoczesne systemy bezpieczeństwa i monitoringu oraz rozwiązania przyjazne środowisku. Przebudowany zostanie również teren dookoła dworca. Powstaną tu dwie wiaty – rowerowa i śmietnikowa oraz nowe miejsca postojowe dla samochodów osobowych. Zagospodarowana zostanie także zieleń przy dworcu.

Stacja kolejowa w Ząbkowicach obsługuje pociągi dalekobieżne PKP Intercity m.in. do Krakowa, Poznania, Zakopanego i Warszawy oraz regionalne pociągi Kolei Śląskich do Częstochowy, Gliwic czy Zawiercia.

Długie dzieje ząbkowickiego dworca

Inwestycja w Dąbrowie Górniczej Ząbkowicach jest realizowana przez Polskie Koleje Państwowe S.A. Projekt przebudowy dworca opracowała pracownia An Archi Group Sp. z o.o., a wykonawcą robót budowlanych jest firma Global Budownictwo Sp. z o.o. Zakończenie inwestycji planowane jest w drugiej połowie 2028 r., a dokładny termin udostępnienia obiektu pasażerom będzie uzależniony od przebiegu prac budowlanych, wykonania odbiorów technicznych i uzyskania niezbędnych pozwoleń administracyjnych na użytkowanie. Planowany koszt inwestycji to ponad 17,6 mln zł brutto.

Ząbkowicki dworzec powstał przy jednej ze stacji Kolei Warszawsko-Wiedeńskiej, która w XIX w. połączyła Warszawę z Galicją. Była to pierwsza linia kolejowa na ziemiach zaboru rosyjskiego, a zarazem pierwsza w Imperium Rosyjskim. Pierwszy pociąg wjechał do Ząbkowic w grudniu 1847 r., od strony Warszawy. Pierwotna zabudowa była wznoszona przez kilka lat i zakończyła się w 1856 r. W 1859 r., po ukończeniu budowy odcinka torów prowadzących przez Będzin i Sosnowiec do Katowic, Ząbkowice stały się stacją węzłową. W latach 1910-1918 powstawała biegnąca przez nią linia do Brzezin Śląskich, zlikwidowana w latach 80-tych XX w.

Budynek dworca Dąbrowa Górnicza Ząbkowice, który przejdzie modernizację, powstawał w latach 1867-1868, a w okresie od 1892 do 1893 r. został rozbudowany o skrzydło północne. Od czasu zakończenia tej rozbudowy architektura dworca już się nie zmieniała. Stąd też obiekt zachował swoje dawne cechy, będąc jednym z najstarszych dworców na terenie Zagłębia Dąbrowskiego.

Stacja, na której znajduje się budynek, na przestrzeni lat zmieniała swoje nazwy. Pierwotna Ząbkowice w 1880 r. przybrała formę Ząbkowice Będzińskie. W okresie okupacji hitlerowskiej nosiła nazwę Zombkowitz. Po II wojnie przyjęto obecną – Dąbrowa Górnicza Ząbkowice.

Poniżej galeria z wizualizacjami przebudowanego dworca