Plan ogólny jest nowym dokumentem, tworzonym w wyniku zmiany przepisów ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Zmiana przepisów miała na celu poprawę funkcjonowania systemu planowania przestrzennego, a w konsekwencji zapobieganie chaotycznemu rozwojowi zabudowy. Sporządzenie planu ogólnego jest obowiązkowe dla wszystkich gmin w Polsce.
Plan ogólny wyznacza strefy planistyczne oraz wskaźniki zagospodarowania. Każda strefa charakteryzuje się profilem podstawowym (obowiązkowym) oraz dodatkowym (uzupełniającym, w pewnym sensie uznaniowym). Pełny katalog terenów dla każdej strefy określa rozporządzenie (dostępne w zakładce "Podstawa prawna"). Co ważne, katalog ten jest zamknięty, co oznacza, że gmina nie może dodać/usunąć konkretnych terenów.
Reforma planowania przestrzennego wprowadziła do systemu nowe narzędzie planistyczne - plan ogólny (POG). Zastąpi on dotychczasowe studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, które zachowuje moc do dnia wejścia w życie planu ogólnego, jednak nie dłużej niż do 30 czerwca 2026 roku. Główną różnicą obu dokumentów jest inna struktura i szczegółowość dokumentów oraz to, że studium nie jest aktem prawa miejscowego, a plan ogólny już tak.
Uwaga! Plan ogólny może różnić się od ustaleń studium pod względem zasięgu terenów przeznaczonych pod zabudowę.
W przypadku terenów zabudowy mieszkaniowej wyznaczonych w POG (odpowiednich stref planistycznych) przepisy ściśle określają zasady ich wyznaczania oraz uzależniają ich zasięg m.in. od prognoz demograficznych.
Plan ogólny i miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego to różne dokumenty planistyczne, które będą funkcjonowały równolegle. Plan ogólny będzie wskazywał szeroki katalog funkcji dla poszczególnych terenów, wyznaczając strefy planistyczne oraz wskaźniki zagospodarowania im przypisane. Plan miejscowy jest dokumentem bardziej szczegółowym, precyzującym te funkcje dla poszczególnych terenów oraz zawierającym ustalenia dotyczące m.in.: linii zabudowy czy zasad zagospodarowania wynikających z przepisów odrębnych, np. ochrony zabytków, form ochrony przyrody itd.
Plan ogólny wprowadza wiele zmian, ale nie wszystkie z nich będą następowały od razu. Najważniejsze następstwa przyjęcia POG, to:
‒ miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego (MPZP) uchwalone przed przyjęciem POG pozostają ważne, nawet jeśli ich ustalenia są rozbieżne z POG. Nowe lub zmieniane plany miejscowe będą musiały być zgodne z POG.
‒ decyzje o warunkach zabudowy (WZ) wydane przed uchwaleniem POG będą pozostawały w mocy do momentu przyjęcia na ich obszarze miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (MPZP).
‒ decyzje o warunkach zabudowy (WZ) wydane po uchwaleniu projektu planu ogólnego będą musiały być z nim zgodne i zlokalizowane w obszarze uzupełnienia zabudowy, a ważność decyzji wydanych od 1 stycznia 2026 roku będzie wynosiła 5 lat.
Tak, wszystkie decyzje wydane po uchwaleniu planu ogólnego będą musiały być z nim zgodne. Obecnie, decyzje WZ nie muszą być zgodne z obowiązującym studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego.
Tak, ale decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu będą wydawane jedynie na obszarze uzupełnienia zabudowy wskazanym w planie ogólnym. Decyzje te będą musiały być zgodne z POG w zakresie funkcji zabudowy oraz parametrów i wskaźników urbanistycznych.
Przepisy nie przewidują wymogu uwzględniania wydanych decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w planie ogólnym, jednakże wejście w życie planu ogólnego nie wygasza wydanych decyzji WZ.
Nie. Wydane pozwolenie na budowę zachowuje swoją moc po wejściu w życie planu ogólnego (ale należy pamiętać, że decyzja o pozwoleniu na budowę jest "terminowa").
Nie. Plan ogólny jest prawem miejscowym, ale nie można na jego podstawie wydawać pozwoleń na budowę. Pozwolenie na budowę wydawane jest na podstawie planu miejscowego (MPZP) lub decyzji o warunkach zabudowy (WZ), o czym stanowi ustawa Prawo budowlane.
Nie, decyzje o warunkach zabudowy, których wniosek złożony został od 16 października 2025 r. oraz te, które stały się prawomocne od 1 stycznia 2026 r., są ważne przez 5 lat. W tym okresie można wykorzystać uzyskaną decyzję WZ ubiegając się o pozwolenie na budowę.
W przypadku, gdy dla danego terenu brak jest obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (MPZP), zmiana zagospodarowania terenu wymaga uzyskania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (WZ). Decyzja WZ określa co i na jakich zasadach można na działce wybudować, przede wszystkim jaki rodzaj budynku, jakie gabaryty, wskaźniki zabudowy. Dopiero posiadając ostateczną decyzję WZ, można ubiegać się o pozwolenie na budowę.
W przypadku obowiązywania na danym terenie MPZP, nie wydaje się decyzji WZ. Sposób zagospodarowania regulują ustalenia MPZP, w związku z czym inwestor może od razu wystąpić z wnioskiem o pozwolenie na budowę.
Miasto Dąbrowa Górnicza udostępnia informacje o miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego, w tym rysunki aktów planowania przestrzennego na stronie internetowej: https://mapa.inspire-hub.pl/#/dabrowa_gornicza
Istnieje możliwość uzyskania zaświadczenia o przeznaczeniu działki zgodnie z MPZP (opłata skarbowa 17,00 zł) lub wypisu i wyrysu z MPZP (opłata skarbowa min. 50,00 zł). Wnioski można złożyć w formie elektronicznej (z wyłączeniem drogi mailowej) lub w formie papierowej na stanowisku nr 14 w Urzędzie Miejskim w Dąbrowie Górniczej (ul. Graniczna 21 41-300 Dąbrowa Górnicza). Formularze wskazanych wniosków dostępne są na stronie Biuletynu Informacji Publicznej w zakładce: Sposoby załatwiania spraw – Architektura, urbanistyka.
Profil podstawowy zawiera przeznaczenia terenu, które zgodnie z prawem muszą znaleźć się w danej strefie. Profil dodatkowy zawiera przeznaczenia opcjonalne, które gmina może w danej strefie wskazać lub nie. Wskazanie przeznaczenia terenu w profilu podstawowym lub dodatkowym nie ma wpływu na to jaki udział danego przeznaczenia będzie w obszarze objętym strefą planistyczną. Przeznaczenie wskazane w profilu dodatkowym, np. teren lasu, może zajmować większość powierzchni strefy, a wyznaczenie dla danego obszaru strefy SW nie oznacza, że cały ten teren będzie przeznaczony pod zabudowę mieszkaniową wielorodzinną (charakterystyka stref znajduje się w zakładce "Podstawa prawna").
O dokładnym rozmieszczeniu terenów o różnych funkcjach będą decydowały miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego.
Plan ogólny jest dokumentem, który może podlegać zmianom i aktualizacjom, jeżeli zajdą istotne zmiany w uwarunkowaniach gminy. Każda zmiana będzie wymagała przeprowadzenia odpowiednich procedur, w tym konsultacji społecznych. Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie określa jednak terminu aktualizacji planu ogólnego, zatem będzie on ważny do czasu jego zmiany.
Wnioski zostały zebrane w formie wykazu wniosków. Wykaz zawiera informację czy wniosek został uwzględniony oraz w jaki sposób. Przy sporządzaniu POG wzięto pod uwagę złożone wnioski, lecz nie wszystkie zostały uwzględnione pozytywnie. Wykaz zostanie udostępniony przed rozpoczęciem konsultacji społecznych na stronie Biuletynu Informacji Publicznej Dąbrowy Górniczej.
Jeżeli wniosek był złożony w czasie trwania procedury, tj. w wyznaczonym przez organ czasie (np. wnioski do POG można było składać w terminie 30.09.2024 – 31.10.2024 r.), ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie przewiduje możliwości odpowiadania na takie pisma. Wszystkie wnioski zostaną przeanalizowane i udostępnione na stronie Biuletynu Informacji Publicznej Dąbrowy Górniczej.
Powyższe dotyczy również składanych uwag do POG w czasie trwania konsultacji społecznych.
Przed rozpoczęciem konsultacji społecznych projektu planu ogólnego (POG), w Biuletynie Informacji Publicznej Dąbrowy Górniczej zostanie udostępniony wykaz wniosków złożonych do projektu planu wraz z uzasadnieniem sposobu uwzględnienia wniosków. Jeśli odpowiedź zawarta w wykazie wniosków nie będzie wystarczająca lub będą Państwo chcieli ponownie złożyć swoją prośbę do projektu planu, będzie taka możliwość w trakcie konsultacji społecznych (uwaga do projektu). Ogłoszenie o nich będzie udostępniane różnymi kanałami, w tym w Biuletynie Informacji Publicznej Dąbrowy Górniczej.
Nie jest wymagane, aby wszyscy współwłaściciele składali wniosek/uwagę. Wniosek/uwagę może złożyć właściciel, jeden współwłaściciel, kilku współwłaścicieli, wszyscy współwłaściciele, a nawet osoba nie będąca właścicielem nieruchomości. Nie ma ograniczeń ani zasady, kto i w jakiej ilości może złożyć wniosek/uwagę.
Zgodnie z ustawą o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, formami konsultacji społecznych są:
1) zbieranie uwag,
2) spotkania otwarte, panele eksperckie lub warsztaty, poprzedzone prezentacją projektu aktu planowania przestrzennego,
3) spotkania plenerowe lub spacery studyjne, zorganizowane na obszarze objętym aktem planowania przestrzennego,
4) ankiety lub geoankiety,
5) wywiady, prowadzenie punktu konsultacyjnego lub dyżury projektanta.
Konsultacje społeczne prowadzi się z wykorzystaniem co najmniej formy, o której mowa w pkt 1, jednej z form, o których mowa w pkt 2, oraz jednej z form, o których mowa w pkt 3-5.
Szczegółowe informacje o wybranych formach konsultacji, miejscach organizacji i terminach prowadzenia konsultacji społecznych zawarte zostaną w ogłoszeniach, w Biuletynie Informacji Publicznej Dąbrowy Górniczej, na stronie internetowej miasta oraz w mediach społecznościowych miasta.
Tak. Jeśli dla działki została wydana decyzja o warunkach zabudowy (WZ) przed 30 czerwca 2026 roku, to na tej działce będzie możliwa realizacja zabudowy zgodnie z wydaną decyzją. Decyzja WZ straci ważność, jeśli dla tego terenu zostanie uchwalony miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego (MPZP), który będzie musiał być zgodny z POG lub do momentu określonego w pouczeniu wydanej decyzji WZ.
Tak. Strefa wielofunkcyjna, jak wiele innych stref, zawiera w profilu podstawowym teren usług, co oznacza, że plan ogólny nie zakazuje prowadzenia działalności usługowej. Tego typu ograniczenia mogą pojawić się jednak w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, który uwzględniając plan ogólny, będzie uszczegóławiał zapisy dot. możliwych przeznaczeń terenu, ich lokalizacji oraz parametrów zabudowy.
Strefy planistyczne wyznaczono przede wszystkim w oparciu o ewidencję gruntów i budynków. Jeśli w ewidencji dana działka jest sklasyfikowana jako teren rolny zabudowany i rzeczywiście jest zabudowana, to w projekcie planu wyznaczono dla niej strefę zabudowy zagrodowej SZ. W strefie zabudowy zagrodowej SZ zabudowa mieszkaniowa jest dopuszczona, ale tylko jako część zabudowy zagrodowej realizowana przez rolnika. Jeśli nie jesteś rolnikiem ani nie planujesz prowadzić działalności rolniczej, w tym realizować budynków gospodarczych lub inwentarskich wraz z budynkiem mieszkaniowym, to w strefie zabudowy zagrodowej SZ nie będziesz mógł zbudować budynku mieszkalnego.
Uwaga! Jeśli w planie ogólnym dla działki wyznaczono strefę zabudowy zagrodowej SZ, a w rzeczywistości działka wykorzystywana jest wyłącznie jako zabudowa mieszkaniowa, należy złożyć uwagę do projektu POG na etapie konsultacji społecznych o wyznaczenie dla działki strefy wielofunkcyjnej z zabudową mieszkaniową jednorodzinną (SJ).
Wyznaczanie terenów mieszkaniowych w planie ogólnym uwarunkowane jest bilansowaniem zapotrzebowania na nową zabudowę mieszkaniową w gminie. Bilansowanie polega na porównaniu zapotrzebowania na nową zabudowę mieszkaniową oraz sumy chłonności terenów niezabudowanych w wyznaczonych strefach, w tym luk w istniejącej zabudowie. Sposób sporządzania bilansu określa szczegółowo rozporządzenie w sprawie projektu planu ogólnego gminy, dokumentowania prac planistycznych w zakresie tego planu oraz wydawania z niego wypisów i wyrysów. Uwzględnia on średnią powierzchnię mieszkania na jednego mieszkańca oraz prognozowaną liczbę mieszkańców w perspektywie 20 lat.
Chłonność mówi o tym jaką powierzchnię łącznie nowych mieszkań można zrealizować w wyznaczonych w planie ogólnym strefach planistycznych. Chłonność nie powinna być większa niż obliczone zgodnie z rozporządzeniem zapotrzebowanie na nową zabudowę mieszkaniową. Jeśli chłonność przekroczy zapotrzebowanie na nową zabudowę mieszkaniową, gmina może wyznaczać tereny mieszkaniowe jedynie w sposób ściśle określony w ustawie o planowaniu. W związku z tym, w pierwszej kolejności strefy te wyznacza się dla terenów zabudowy mieszkaniowej wyznaczonych w MPZP oraz w ramach obszarów uzupełnienia zabudowy.
Uwaga! Gmina nie może wyznaczyć dowolnej powierzchni terenów dla nowej zabudowy mieszkaniowej.
W załączniku nr 1 do rozporządzenia w sprawie projektu planu ogólnego podano nieprzekraczalne wartości minimalnego udziału powierzchni biologicznie czynnej. Możliwość zmniejszenia tych wskaźników jest dopuszczalna jedynie, gdy na danym terenie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego i określa niższą wartość tego wskaźnika. W innych przypadkach należy przyjmować wartości podane w rozporządzeniu, najczęściej 30%. Miasto Dąbrowa Górnicza, mając na uwadze wyzwania klimatyczne oraz wpływ zieleni na obszary miejskie, postanowiło przyjąć wskaźnik minimalnego udziału powierzchni biologicznie czynnej zgodnie z rozporządzeniem również w obszarach, dla których obowiązujące miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego określały niższe wartości.
Wyznaczając strefy planistyczne przyjęto najszerszy zasięg gruntów leśnych wynikający z analizowanych danych, uwzględniając także tereny planowane do zalesienia. Brano pod uwagę dane pochodzące m.in. z ewidencji gruntów i budynków, banku danych o lasach. Ponadto w każdej strefie planistycznej w profilu dodatkowym dopuszczone są przeznaczenia takie jak teren zieleni naturalnej czy teren lasu, co oznacza, że tereny leśne mogą występować w każdej strefie planistycznej. Oznacza to, że nawet w przypadku obowiązywania na danym terenie planu miejscowego, który przeznacza wskazany obszar pod teren lasu, w POG wyznaczona może zostać jedna strefa (np. SJ) obejmującą występujące obok siebie tereny lasu, tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej oraz tereny usług (zgodnie z profilami stref).